Trang chủ > Khoa học pháp lý > HĐXX SƠ THẨM CỦA TAND QUẬN 9 CÓ KHÁCH QUAN?

HĐXX SƠ THẨM CỦA TAND QUẬN 9 CÓ KHÁCH QUAN?

July 17, 2008

Bình thường, chỉ cần chịu sự chi phối về quyền lực chính trị cũng đã là mất tự chủ bản thân rồi. Nay ông Hoàng Quang Hân, bà Nguyễn Thị Hoa là hai cán bộ của UBMTTQ và Hội CCB (hai cơ quan phụ chịu sự chi phối của UBND về chính trị lẫn kinh tế) thì họ ngồi vào ghế HĐXX sơ thẩm liệu có khách quan khi mà “nguyên đơn dân sự” trong vụ án lại là UBND quận 9?

Vì vậy, dư luận có quyền nghi ngờ HĐXX sơ thẩm này sẽ mất tính độc lập, có căn cứ rõ ràng để cho rằng họ không vô tư trong khi làm nhiệm vụ.

Quyết định số 118/2008/HSST-QĐ ngày 08/7/2008 của Tòa Án Nhân Dân quận 9 thành phố Hồ Chí Minh về việc đưa vụ án “Gây rối trật tự công cộng” ở quận 9 ra xét xử vào ngày 22/7/2008, có thành phần Hội đồng xét xử (HĐXX) gồm: Thẩm phán – Chủ tọa phiên tòa là ông Phạm Doãn Hiếu, các Hội thẩm nhân dân (HTND) gồm: ông Hoàng Quang Hân công tác tại Hội Cựu Chiến Binh (CCB) quận 9, bà Nguyễn Thị Hoa công tác tại Ủy Ban Mặt Trận Tổ Quốc (UBMTTQ) quận 9, thành phố Hồ Chí Minh. HTND dự khuyết là ông Lê Thành Thỵn công tác tại Bệnh viện quận 9.

Việc ông Phạm Doãn Hiếu là Chủ tọa phiên tòa sơ thẩm không có vấn đề gì phải bàn cãi, nhưng thành phần các vị HTND chính thức lẫn dự khuyết ghi trong quyết định lại có vấn đề. Vì đó là những cán bộ của các cơ quan, tổ chức phụ thuộc vào quyền lực Nhà nước của UBND quận 9; trong khi đó, nguyên đơn dân sự được xác định trong Quyết định là Ủy Ban Nhân Dân (UBND) quận 9; làm cho người khác không khỏi nghi ngờ về tính độc lập của HĐXX sơ thẩm.

Sự phụ thuộc của UBMTTQ và Hội CCB đối với UBND về mặt pháp lý

Lý thuyết thì HĐXX phải tuân thủ nguyên tắc “Thẩm phán và Hội thẩm xét xử độc lập và chỉ tuân theo pháp luật” (Điều 16 Bộ Luật Tố Tụng Hình Sự). Độc lập là “tự mình tồn tại, hoạt động, không nương tựa hoặc phụ thuộc vào ai, vào cái gì khác” (Từ điển tiếng Việt).

Luật không quy định UBMTTQ và Hội CCB là cơ quan trực thuộc sự chỉ huy của UBND cùng cấp. Tuy nhiên, thực tế cho thấy UBMTTQ và Hội CCB là 2 tổ chức phụ thuộc về kinh tế đối với UBND vì kinh phí hoạt động của 2 tổ chức này do HĐND và UBND cùng cấp cấp phát (Điều 13, Điều 15 Pháp Lệnh Cựu Chiến Binh; khoản 1 Điều 13 Nghị định 150/2006/NĐ-CP ngày 12/12/2006 “Quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều Pháp lệnh Cựu chiến binh”; Điều 16 Luật Mặt Trận Tổ Quốc; Điều 21 Nghị định 50/2001/NĐ-CP ngày 16/08/2001 “Quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Mặt trận Tổ quốc Việt Nam”).

Đồng thời, Hội CCB và UBMTTQ còn phụ thuộc về bộ máy nhân sự giúp việc cấp dưới khi thành phần cán bộ của 2 cơ quan, tổ chức này do UBND cùng cấp có quyền quyết định (Điều 12 Pháp Lệnh Cựu Chiến Binh; Điều 14 Luật Mặt Trận Tổ Quốc).

Sự phụ thuộc của Hội CCB vào UBND còn cụ thể hơn khi khoản 2 Điều 13 Nghị định 150/2006/NĐ-CP ghi rõ: “Định kỳ 6 tháng Ủy ban nhân dân các cấp làm việc với Hội Cựu chiến binh cùng cấp để nghe báo cáo về công tác của Hội” cho thấy rõ ràng quan hệ giữa cấp trên và cấp dưới, giữa người chỉ huy là người thừa hành, giữa người có quyền ra lệnh và người có nghĩa vụ chấp hành lệnh… của Hội CCB và UBND cùng cấp. Đây chính là biểu hiện sự phụ thuộc về chính trị.

Đối với HTND đang công tác tại Bệnh viện quận 9 thì cũng chẳng hơn gì HTND đang công tác tại MTTQ và HỘi CCB, vì theo Điều 102 Luật Tổ chức HĐND và UBND thì UBND huyện là cơ quan quản lý cấp trên của các Bệnh viện, cơ sở y tế cùng cấp của mình.

HĐXX sơ thẩm của TAND quận 9 có khách quan?

Trong xã hội hiện đại, người ta thường hay nói “báo chí là quyền lực thứ tư” để ám chỉ rằng: Tuy báo chí không phải là một cơ quan quyền lực, không có tiềm lực kinh tế, không có quân đội, nhưng vẫn có khả năng điều chỉnh xã hội bằng ngòi bút của mình. Đó chính là tác động của dư luận xã hội đến đời sống xã hội.

Người ta ít nhắc đến đến quyền lực thứ nhất, thứ hai, thứ ba là ba loại quyền lực lớn hơn quyền lực thứ tư rất nhiều. Đó là quyền lực chính trị, quyền lực kinh tế và quyền lực tôn giáo.

Quyền lực chính trị (tức quyền lực Nhà nước của giới cầm quyền), họ có đủ các hệ thống bảo đảm cho quyền lực của mình, như pháp luật, quân đội, công an, tòa án, … . Quyền lực chính trị là ghê gớm nhất, nó có thể đàn áp, khống chế, điều hành cả một đám đông, cả một dân tộc, một quốc gia. Nó có thể tước đoạt sinh mệnh của nhiều người mà các nạn nhân không thể phản kháng.

Quyền lực kinh tế, tài chính (các chính phủ nắm tiền trong tay, hoặc các tập đoàn tài chính). Chúng ta đều biết rằng trong gia đình, ai nắm hầu bao kinh tế, người ấy có tiếng nói quyết định mọi việc. Ngoài gia đình lớn (xã hội) cũng vậy, ai nắm nền kinh tế, người ấy có quyền điều khiển xã hội. Điển hình là vụ tăng giá gạo vừa qua, giới đầu cơ gạo đã buộc cả xã hội Việt Nam nháo nhào chạy theo họ. Nhà nước phải khẩn trương áp dụng mọi biện pháp kềm giá, còn người dân thì lao đao, méo mặt.

Người ta thường ví Đức Giáo Hoàng là ông vua không ngai trong thế giới tín đồ Công giáo không phải là quá đáng. Quyền lực tôn giáo thể hiện rõ nhất trong thời gian gần đây khi nhà cầm quyền Việt Nam bất lực không thể dẹp được vụ hiệp thông cầu nguyện ở Tòa Khâm Sứ (Hà Nội); thì Quốc Vụ Khanh Tòa Thánh Vatican, Hồng Y Tarcisio Cardinal Bertone, nhân danh Đức Giáo Hoàng, đã xử dụng quyền lực tôn giáo, qua đức Vâng Lời, để thẳng tay dập tắt cuộc đấu tranh của giáo dân Thái Hà không kèn không trống.

Bình thường, chỉ cần chịu sự chi phối về quyền lực chính trị cũng đã là mất tự chủ bản thân rồi. Nay ông Hoàng Quang Hân, bà Nguyễn Thị Hoa là hai cán bộ của UBMTTQ và Hội CCB (hai cơ quan phụ chịu sự chi phối của UBND về chính trị lẫn kinh tế) thì họ ngồi vào ghế HĐXX sơ thẩm liệu có khách quan khi mà “nguyên đơn dân sự” trong vụ án lại là UBND quận 9?

Vì vậy, dư luận có quyền nghi ngờ HĐXX sơ thẩm này sẽ mất tính độc lập, có căn cứ rõ ràng để cho rằng họ không vô tư trong khi làm nhiệm vụ.

Tạ Phong Tần

Advertisements
Chuyên mục:Khoa học pháp lý
  1. Không có bình luận
  1. No trackbacks yet.

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: